Hoe amyloïdose je nagels kan veranderen: 5 symptomen

Amyloïdose ontstaat wanneer abnormale eiwitten zich ophopen in verschillende delen van het lichaam, soms beperkt tot één gebied of zich verspreidend over meerdere gebieden. 

Bij systemische amyloïdose wordt het hele lichaam aangetast. Daardoor kunnen veranderingen op onverwachte plaatsen opmerken, waaronder uw nagels. Daarnaast is het mogelijk dat je nagelgerelateerde bijwerkingen krijgt als u chemotherapie ondergaat voor AL-amyloïdose (ook wel amyloïde-lichtketenamyloïdose genoemd). Niet iedereen met systemische amyloïdose noch iedereen die chemotherapie ondergaat, zal veranderingen aan de nagels ervaren, maar het is wel iets om rekening mee te houden. Welke nagelveranderingen zijn er mogelijk?  

1. Broze nagels

Mensen met amyloïdose kunnen broze nagels ontwikkelen die dun zijn en gemakkelijk afbreken. Daar moet je dus voorzichtig mee zijn. Broosheid kan de nagels ook vatbaarder maken voor infecties. Een veelvoorkomend huismiddeltje is het weken van de nagels in een oplossing van 50 procent witte azijn en 50 procent water. Dit kan helpen om bacteriële of schimmelinfecties te voorkomen. Deze behandeling werkt niet voor iedereen, maar het is het proberen waard. 

Vermijd manicures en pedicures die je aan bacteriën kunnen blootstellen. Gebruik geen agressieve chemicaliën bij het wassen van je vingers en tenen. Kies in plaats daarvan voor geurvrije zepen en lotions die minder irriterend zijn. 

2. Lange ‘banden’ 

Lange ribbels over de hele lengte van de de nagels kunnen een normaal teken van veroudering zijn, maar worden ook in verband gebracht met amyloïdose. Ze komen vaak voor, vooral bij mensen met een donkere huidskleur. Tot wel 77 procent van de zwarte volwassenen boven de 20 jaar heeft van nature donkere strepen op hun nagels. 

In zeldzame gevallen kan een donkere streep op de nagel duiden op melanoom, een ernstige vorm van huidkanker. Hoewel lange nagelbanden meestal alle nagels aantasten, komt melanoom vaker voor in slechts één nagel. Als je een nieuwe of veranderende donkere streep op een nagel opmerkt, raadpleeg dan direct een arts om er zeker van te zijn dat het geen melanoom is. 

3. Horizontale ribbels 

Beau-lijnen zijn ribbels die van links naar rechts over de nagel lopen. Deze horizontale strepen kunnen een teken zijn van ziekte of verband houden met chemotherapie voor amyloïdose. Gezonde nagels groeien ongeveer een millimeter per zes tot tien dagen. Chemotherapie remt de nagelgroei tijdelijk. Deze verstoring van de normale groeisnelheid laat een horizontale ribbel over de nagel achter. 

Horizontale ribbels kunnen zowel op vinger- als teennagels voorkomen. Je zult ze waarschijnlijk vaker op je vingers zien, vooral als je veel met je handen werkt. Het goede nieuws is dat de meeste nagelveranderingen die door chemotherapie worden veroorzaakt, na afloop van de behandeling verdwijnen. 

4. Nagelscheiding 

Amyloïdose kan leiden tot een aandoening genaamd onycholyse, waarbij de nagelplaat loslaat van het nagelbed. Bij onycholyse krijgt de nagel een witte verkleuring, vergelijkbaar met de bovenkant van de nagel, waar deze loslaat van de huid. 

Er zijn gevallen bekend van mensen met amyloïdose die onycholyse ontwikkelen, met langzaam groeiende knobbeltjes onder het teennagelbed. Nagels kunnen ook loslaten als bijwerking van chemotherapie. Door je nagels kort te knippen en de losse delen te verwijderen, kun je onycholyse beter onder controle houden. 

5. Ontstekingsgerelateerde veranderingen 

AA-amyloïdose (ook wel secundaire amyloïdose genoemd) wordt veroorzaakt door een ontstekingsaandoening zoals reumatoïde artritis. Dit type amyloïdose tast meestal de nieren, milt of lever aan. Een ontstekingsaandoening kan echter leiden tot verhoogde ontstekingsniveaus in het hele lichaam, die alles beïnvloeden, inclusief de nagels. AL-amyloïdose wordt niet hoofdzakelijk veroorzaakt door systemische ontsteking zoals AA-amyloïdose. Ontsteking rond het nagelbed kan echter nog steeds om andere redenen voorkomen. 

Ontsteking is ook een probleem bij mensen die chemotherapie krijgen voor AL-amyloïdose. Chemotherapie kan de nagelriemen beschadigen. Als dit gebeurt, kan het gebied ontstoken raken en is de kans op infectie groter.  

Andere nagelproblemen  

Als je een zeldzame ziekte hebt zoals amyloïdose, is het gemakkelijk om je volledig te focussen op dat ene aspect van je gezondheid. Nagelveranderingen kunnen echter verschillende oorzaken hebben. Het is belangrijk om deze symptomen niet te negeren, zelfs als ze niet direct verband houden met amyloïdose. 

• Trommelstoknagels zijn vergrote vingertoppen met afgeronde nagels. Het is een geleidelijke verandering die optreedt bij problemen met de longen, het hart, de lever of het spijsverteringsstelsel. 
• Putjes (of deukjes) in de nagels kunnen een teken zijn van onderliggende huid- of haarproblemen zoals psoriasis, eczeem en alopecia (een aandoening die haaruitval veroorzaakt). 
• Koilonychia (lepelnagels) is een aandoening waarbij de nagels aan de randen naar boven krullen. Het kan verband houden met leverproblemen of een teveel of te weinig ijzer. 
• Verdikte, gele nagels die langzaam groeien, kunnen het gevolg zijn van longaandoeningen of lymfoedeem (lymfoedeem). 

Je kent jezelf het beste. Bespreek eventuele mogelijk subtiele veranderingen – pijn, kleur en/of geur - aan je nagels altijd met je zorgverlener. Iets simpels als zwakke of verkleurde nagels kan erop wijzen dat de amyloïdose zich uitbreidt naar nieuwe gebieden of dat er een bijwerking van de behandeling optreedt. Als de veranderingen plotseling optreden of snel verergeren, moet je ook snel reageren.  

MyAmyloidosisTeam is het sociale netwerk voor mensen met amyloïdose en hun naasten. Op MyAmyloidosisTeam komen meer dan 2700 leden samen om vragen te stellen, advies te geven en hun verhalen te delen met anderen die het leven met deze zeldzame ziekte begrijpen. 

Kijk eventueel hier: Amyloidosis Support Online | Amyloidosis Social Network - MyAmyloidosisTeam 

Afbeelding

Foto door Vera Emilie