Teleurstellende resultaten studie geneesmiddel anselamimab

Was Nederland ook betrokken bij dit onderzoek?

“Ja, deze studie is ook in Nederland open geweest voor patiënten die vanuit zowel UMC Utrecht als UMC Groningen geselecteerd zijn. Het was een grote internationale studie die bestond uit twee delen: een deel voor patiënten met cardiaal MAYO stadium III-a en een tweede deel voor patiënten met MAYO stadium III-b. Dit zijn beide criteria voor de mate van hartbetrokkenheid bij AL-amyloïdose. 

In totaal hebben 406 patiënten uit 19 landen deelgenomen. Zij werden behandeld met een placebo of met anselamimab, gecombineerd met een antiplasmaceltherapie zoals daratumumab-cyclofosfamide-bortezomib-dexamethason.”

Wat was de beoogde werking van het geneesmiddel?

“Anselamimab is een anti-fibrillaire monoklonale antistof. Het is bedoeld om te binden aan de amyloïd-fibrillen in het lichaam en door deze binding wordt het amyloïd herkend door het afweersysteem. Daarna wordt het “opgegeten” door specifieke cellen van het afweersysteem. Dit geneesmiddel zou dus amyloïd uit het lichaam kunnen verwijderen.”

Er wordt aangegeven dat het in de fase-3 van de trial faalde. Wat is de opzet van juist deze fase?

“Een fase-3 onderzoek is nodig om het wetenschappelijk bewijs te leveren dat een medicijn beter is dan de standaardbehandeling. In de studie werd een deel van de patiënten het medicijn gegeven en een ander deel werd een placebo gegeven, een infuuszak met water. Er is nog geen andere anti-amyloïdbehandeling dus daar kon het niet mee vergeleken worden. Ook was de studie “geblindeerd” en dat betekent dat zowel de arts als de patiënten niet wisten wie welke behandeling kreeg. Ook dat geeft de meest betrouwbare uitslagen. Het primaire eindpunt van de studie was overleving waarbij de gedachte/hypothese was dat met anselamimab de overleving met de helft zou verbeteren. In het persbericht staat dat er ook gekeken is naar de frequentie van opnames voor hartproblemen en ook daar zouden geen verschillen zijn gezien die statistisch significant zijn.”

In het bericht wordt gesteld dat het voor een selecte groep patiënten mogelijk toch goed kan helpen. Voor welke groep zou dat zijn?

“Ik weet ook niet over welke subgroepen ze het precies hebben. Er zijn wel subgroepen voor aparte analyses genoemd in het protocol zoals patiënten uit verschillende continenten, verschillend ras, leeftijdsgroepen, wel of geen nier betrokkenheid, diepte van hematologische respons, maar het is niet bekend gemaakt over welke groep ze het hebben op dit moment.”

Verwacht je dat de trial wordt doorgezet voor deze groep? Of: Is het geneesmiddel hiermee voorgoed op een 'dood' punt gekomen, dus geen verdere inspanningen voor succesvolle marktintroductie.

“Een subgroep-analyse alleen is niet genoeg. Als er het vermoeden is dat voor een bepaalde groep het middel wel kan helpen dan moet opnieuw een studie met randomisatie uitgevoerd worden. Omdat het bedrijf dit zo nadrukkelijk vermeld verwacht ik wel dat ze er mee doorgaan.”

Lopen er op dit moment andere trials voor geneesmiddelen die dezelfde problematiek aanpakken? Oftewel: is er ergens een beetje hoop...?

“Helaas, andere studies die zich richten op geneesmiddelen die amyloïd opruimen zijn bij mij nu niet bekend.”

Voor meer informatie: 

Kijk op de website van Amyloidosis Research Consortium